“Problemen vaak meervoudig”

Kees van Kordelaar

Hij werkte lang in de psychiatrie en in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Zocht verdieping in een theologiestudie. Heeft naar eigen zeggen sinds 2012 zijn droombaan gevonden. Kees van Kordelaar (50) is diaconaal opbouwwerker bij Solidair Friesland. Tweeëndertig uur per week zet hij zich, voor de Titus Brandsmaparochie, in voor kwetsbare groepen in Bolsward en inmiddels ook Sneek. “Begin dit jaar kreeg ik een uitbreiding van acht uur extra in Sneek. Hartstikke mooi.”

In tijden dat de overheid zich terugtrekt, zijn er gelukkig andere organisaties – als de kerken – die klaar staan om mensen die zichzelf moeilijk kunnen bedruipen, redden of die vereenzamen de helpende hand te bieden. Van Kordelaar kreeg die kans en opdracht ruim drie jaar geleden en ontwikkelde sindsdien in Bolsward initiatieven als het (moes)tuinproject, het Budgetmaatjesproject en de kledingbank. Daarnaast begon hij het diaconale ontmoetingscentrum ‘Us Thús’ waar jong en oud elkaar ontmoeten onder het genot van een kop koffie, praatje en spelletje. Ook wordt er twee keer per week samen gekookt.

Schrijnend

Bij deze initiatieven, maar ook bij de huisbezoeken die Van Kordelaar en vrijwilligers afleggen, staat het intermenselijke contact centraal. “Natuurlijk willen we mensen die het moeilijk hebben of even niet zien zitten helpen. Dat kan met voedsel, kleding of hulp om de financiën op orde te krijgen. Maar minstens zo belangrijk is dat ze een luisterend oor vinden, mensen spreken en niet vereenzamen.”

“Luisterend oor vinden minstens zo belangrijk”

Eenzaamheid is iets wat hij in zijn dagelijks werk regelmatig tegenkomt. Dat geldt ook voor de vrijwilligers waar hij een beroep op doet. “We komen veel bij mensen thuis. Dan ontdekt hij dat de problemen soms schrijnend zijn. En zich vaak ook opstapelen. Dan is de kans vrij groot dat iemand, al dan niet uit schaamte, geïsoleerd raakt en kan vereenzamen. Ik zeg bewust dan: niet iedereen ervaart alleen zijn als eenzaamheid.”

Hulpmiddel

Dat laatste kreeg hij ook mee tijdens de training van Wmo Werkplaats Friesland. “Het onderscheid tussen sociale en emotionele eenzaamheid werd goed benadrukt en met praktijkvoorbeelden geïllustreerd. Dat was voor velen een eyeopener. Vooral omdat beide vormen van eenzaamheid een andere benadering, dan wel aanpak vragen. Emotionele eenzaamheid los je niet op met een praatje en activiteiten, daar is meer voor nodig.”

“Vrijwilligers hebben baat bij instrument”

Waardevol vond hij ook het aangereikte hulpmiddel: een signaleringsinstrument. “Een soort lijstje dat je afvinkt om er achter te komen of iemand wellicht eenzaam is. Ik heb dat inmiddels veel uitgedeeld onder vrijwilligers. Je moet het probleem immers wel eerst kunnen signaleren, voordat je er überhaupt iets aan kunt doen.”

Present

Dat “doen” moet, volgens de trainers, zoveel mogelijk aan de persoon in kwestie zelf worden overgelaten. Uitgaan van eigen regie en kracht, zijn de toverwoorden. Van Kordelaar kan zich daar goed in vinden. “Ik ben een grote fan van de presentietheorie van Andries Baart. Die gaat er vanuit dat je er voor een ander, onvoorwaardelijk moet zijn. Letterlijk aanwezig zijn, luisteren en samen optrekken. Dus niet meteen vanuit je eigen perspectief oplossingen aanreiken. Van cure naar care, zou je ook kunnen zeggen. Sluit mooi aan bij Welzijn Nieuwe Stijl.”

“Grote fan van presentietheorie”

Al met al was de training voor Van Kordelaar een welkome opfrisser. “Ik werk natuurlijk vrij solitair. Dan is het goed en nuttig te horen hoe anderen tegen in dit geval eenzaamheid aankijken. Hoe ze het signaleren en hoe ze ermee omgaan.”

Eenzaamheid

“Problemen vaak meervoudig”

Kees van Kordelaar

Hij werkte lang in de psychiatrie en in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. Zocht verdieping in een theologiestudie. Heeft naar eigen zeggen sinds 2012 zijn droombaan gevonden. Kees van Kordelaar (50) is diaconaal opbouwwerker bij Solidair Friesland. Tweeëndertig uur per week zet hij zich, voor de Titus Brandsmaparochie, in voor kwetsbare groepen in Bolsward en inmiddels ook Sneek. “Begin dit jaar kreeg ik een uitbreiding van acht uur extra in Sneek. Hartstikke mooi.”

In tijden dat de overheid zich terugtrekt, zijn er gelukkig andere organisaties – als de kerken – die klaar staan om mensen die zichzelf moeilijk kunnen bedruipen, redden of die vereenzamen de helpende hand te bieden. Van Kordelaar kreeg die kans en opdracht ruim drie jaar geleden en ontwikkelde sindsdien in Bolsward initiatieven als het (moes)tuinproject, het Budgetmaatjesproject en de kledingbank. Daarnaast begon hij het diaconale ontmoetingscentrum ‘Us Thús’ waar jong en oud elkaar ontmoeten onder het genot van een kop koffie, praatje en spelletje. Ook wordt er twee keer per week samen gekookt.

Schrijnend

Bij deze initiatieven, maar ook bij de huisbezoeken die Van Kordelaar en vrijwilligers afleggen, staat het intermenselijke contact centraal. “Natuurlijk willen we mensen die het moeilijk hebben of even niet zien zitten helpen. Dat kan met voedsel, kleding of hulp om de financiën op orde te krijgen. Maar minstens zo belangrijk is dat ze een luisterend oor vinden, mensen spreken en niet vereenzamen.”

“Luisterend oor vinden minstens zo belangrijk”

Eenzaamheid is iets wat hij in zijn dagelijks werk regelmatig tegenkomt. Dat geldt ook voor de vrijwilligers waar hij een beroep op doet. “We komen veel bij mensen thuis. Dan ontdekt hij dat de problemen soms schrijnend zijn. En zich vaak ook opstapelen. Dan is de kans vrij groot dat iemand, al dan niet uit schaamte, geïsoleerd raakt en kan vereenzamen. Ik zeg bewust dan: niet iedereen ervaart alleen zijn als eenzaamheid.”

Hulpmiddel

Dat laatste kreeg hij ook mee tijdens de training van Wmo Werkplaats Friesland. “Het onderscheid tussen sociale en emotionele eenzaamheid werd goed benadrukt en met praktijkvoorbeelden geïllustreerd. Dat was voor velen een eyeopener. Vooral omdat beide vormen van eenzaamheid een andere benadering, dan wel aanpak vragen. Emotionele eenzaamheid los je niet op met een praatje en activiteiten, daar is meer voor nodig.”

“Vrijwilligers hebben baat bij instrument”

Waardevol vond hij ook het aangereikte hulpmiddel: een signaleringsinstrument. “Een soort lijstje dat je afvinkt om er achter te komen of iemand wellicht eenzaam is. Ik heb dat inmiddels veel uitgedeeld onder vrijwilligers. Je moet het probleem immers wel eerst kunnen signaleren, voordat je er überhaupt iets aan kunt doen.”

Present

Dat “doen” moet, volgens de trainers, zoveel mogelijk aan de persoon in kwestie zelf worden overgelaten. Uitgaan van eigen regie en kracht, zijn de toverwoorden. Van Kordelaar kan zich daar goed in vinden. “Ik ben een grote fan van de presentietheorie van Andries Baart. Die gaat er vanuit dat je er voor een ander, onvoorwaardelijk moet zijn. Letterlijk aanwezig zijn, luisteren en samen optrekken. Dus niet meteen vanuit je eigen perspectief oplossingen aanreiken. Van cure naar care, zou je ook kunnen zeggen. Sluit mooi aan bij Welzijn Nieuwe Stijl.”

“Grote fan van presentietheorie”

Al met al was de training voor Van Kordelaar een welkome opfrisser. “Ik werk natuurlijk vrij solitair. Dan is het goed en nuttig te horen hoe anderen tegen in dit geval eenzaamheid aankijken. Hoe ze het signaleren en hoe ze ermee omgaan.”